DNS Önbellek Temizleme

Bir websitesine erişmede sorun yaşıyorsanız PC’nizin DNS önbelleği temizlemek genelde işe yarar. Hostname önbelleği, daha önce ziyaret ettiğiniz websiteleri hakkındaki bilgileri sağlar.

Böylece bilgisayarınızın adreslere tekrar erişmesi kolaylaşır. Aslında işi hızlandıran geçici bir veritabanı olarak ifade edebiliriz.

Ancak bazen önbelleğe alınan adresler bozulduğundan güncelliğini kaybeder. Kısacası, bu da İnternet’te gezinmemize engel olur. Bu makalede, Windows 11 veya 10 üzerinde DNS önbelleği temizleme işini nasıl yapacağınızı açıklayacağız.

DNS Önbellek Temizleme

PC’de DNS Önbellek Temizlemek Neden Gereklidir?

İnternet ortamında bir web sitesine etki alanı adını kullanarak erişiriz. Bu aşamada PC’miz etki alanı adını bir IP adresine dönüştürmek için DNS yani Etki Alanı Adı Sistemi kullanır. İşte bu noktada, cihazımız DNS sunucularıyla iletişim kurar. Daha sonra dönüştürme yapmak için web sitesinin server’ına bağlanır ve içeriğini görüntülemesini sağlar.

Eğer başka bir zaman tekrar aynı websitesine eriştiğimizde, PC’miz bu kez DNS Cache (Önbellek) bakar. Yani, tekrar websitenin sunucusuyla iletişim kurmaz. Direk olarak yerel olarak depoladığı kayıtlara bakar. Bu yüzden, ilgili kaynağa daha hızlı erişiriz. Başka bir artısı da sunucularına yükü azaltmasıdır.

Fakat bazı durumlarda, yöneticiler websitelerinde sunucu değişiklikleri yaparlar. Bu noktada, bazen önbellek eski veya yanlış IP adresine sahip olur. Bu yüzden, web sitesine erişmede sorun yaşarız. Bunun gibi durumlarla karşılaştığımızda ise hostname kayıtlarını temizlememiz gerekir.

Windows PC’lerde DNS Cache Silme ve İnternet Bağlantısını Geliştirme

DNS cache yani önbellek temizlemek basittir. Örneğin, PC’mizde bir Windows 11 veya Windows 10 yüklü. Bu sistemlerin kullanımı o kadar kolay ki, işlemi saniyeler içerisinde yapabiliyoruz. Bu durumda yardımımıza koşan araç, CMD (Command Prompt)’tur.

PC’mize eski kayıtlı IP adresi kayıtlarını temizlemek için CMD kullanabiliriz. Açıkçası, ben kendim her zaman bu aracı kullanarak temizlemek işini hallediyorum. Bu yüzden, sizlere de 3. parti bir programı gereksiz yere sisteminize kurmamanızı tavsiye ediyorum.

Windows XP, Vista, 7, 8, 8.1, 10 veya 11 sürümlerinden birini kullansanız bile temizleme işlemi hepsinde aynıdır.

Örneğin, Facebook.com‘a erişemiyorsunuz, yapmanızı tavsiye ettiğim ilk şey DNS temizleme yapmanızdır. Bunun için, hemen CMD’yi açıyor ve ipconfig /flushdns komutunu kullanıyorsunuz.

Ardından, önce facebook’a ping atarak bağlantıyı sınayabilirsiniz. Böylece, web sitesinin sunucusuna bir istek gönderir ve yanıt süresini ölçersiniz. Eğer yanıt verirse, artık web tarayıcınızdan ona erişebilirsiniz demektir.

Ancak sizlere bir dipnot düşeyim. DNS cache silme işleminden sonra web sayfasını ilk ziyarete ettiğinizde yükleme süresi yavaş olacaktır. Bunun nedeni, bağlantı aşamasında sunucuyla iletişim kurması ve yeni kayıtları cache eklemesidir.

Windows 11 & 10 Üzerinde DNS Cache (Önbellek) Temizleme

Bazı açıklamalardan sonra artık DNS cache sıfırlamak veya silmek için adımlara başlayalım.

Fakat, öncelikle platformunuzda mevcut DNS cache kayıtlarını görmek isteyebilirsiniz. Bunu öğrenmek için ipconfig /displaydns komutunu yürüterek sonuçları görün.

Adım 1: Komut İstemini Açın

DNS önbellek temizlemenin ilk adımı Komut İstemi yani CMD açmaktır. Bunu nasıl açacağım diyebilirsiniz fakat cevap çok basit!

Öncelikle, sisteminiz ne olursa olsun, klavyenizdeki Windows Tuşu + X tuşlarına basınız. Daha sonrasında açılan menüden Window Terminal veya CMD (Komut İstemi) seçiniz. Araç, Windows 11’de Terminal olarak geçer. Ancak Windows 10 gibi daha eski olanlarda ise CMD veya Komut İstemi olarak geçer.

Daha hızlı yöntem olarak alttaki görseldeki ekranı açmak için, Windows Tuşu + R’ye basınız. Böylece, Microsoft’un neredeyse tüm ayarlarına hızlıca erişebileceğiniz ekranı açacaksınız.

Windows 11'de Run (Çalıştır) Aracını Windows Tuşlarıyla Açma

Şimdi ise, Windows 11 & 10 Run (Çalıştır) aracının arama kutusunda “cmd” yazarak OK’leyin.

Windows 11 Run Aracında CMD (Command Prompt - Komut İstemi) Çalıştırma

Adım 2: Komutu Çalıştırın

CMD yani Komut İstemi’ni açtıktan sonra aşağıdaki komutu yazın ve Enter tuşuna basın.

ipconfig /flushdns

Bu noktada, ilgili komutu kullanarak PC’nizde eski zamanlarda görüntülediğiniz tüm hostname kayıtlarını sileceksiniz! Böylece, tekrar erişmeye çalıştığınız websitelerinin IP adreslerini tazelemiş olacaksınız.

NOT: Eğer Cache kayıtlarını Windows Server sisteminden silmek istiyebilirsiniz. O zaman şu farklı komutu kullanmalısınız: dnscmd /clearcache.

Bazı ağlarda IP adreslerini otomatik alıyorsunuz. DHCP bu işi üstleniyor. DHCP etkinleştirme rehberi ile ağ ayarlarınızı kontrol edebilirsiniz.

CMD Üzerinde DNS Önbelleği Temizleme İçin ipconfig /flushdns Komutunu Kullanma

Adım 3: Önbellek Temizlemeyi Doğrulayın

Flushdns komutu tüm alan adı sisteminin cache temizler. Ancak bunu CMD ekranında doğrulamanız gerekiyor.

Kısacası komutu çalıştırır çalıştırmaz Windows IP Configuration ekranında alttaki metni görmelisiniz:

Successfully flushed the DNS Resolver Cache (DNS Çözümleyici Önbelleği başarıyla temizlendi)

Eğer üstteki uyarı metnini görüyorsanız, hostname cache başarıyla sildiniz demektir.

DNS Önbellek Cache Temizleme İşlemini Doğrulama

Adım 4: Bilgisayarınızı Yeniden Başlatın

Son olarak, Windows 11 yada 10 bilgisayarınızı yeniden başlatmanızı öneriyorum. Çünkü, DNS silme sürecinde meydana gelebilecek sorunları minimize edersiniz.

Böylece, önbelleğe alınmış girişlerin tamamen silindiğinden daha emin olursunuz. Ayrıca, PC’nizi reboot ettiğinizde artık yeni DNS bilgilerini kullanacaksınız anlamına gelir.

PowerShell ile DNS Kayıtlarını Görüntüleme ve Silme

Windows PC’lerde CMD ile DNS cache’leri hem görebilir hem silebiliriz. Farklı bir yöntem olarak ise, PowerShell aracını da kullanmayı tercih edebiliriz.

Adım 1: PowerShell’i Çalıştırın

Micorosoft’un basit ve harika PowerShell yazılımını çalıştırmak kolaydır. Öncelikle, tekrar PC’nizin klavyesinden Windows Tuşu + X’e veya S’ye basın. Açtığınız seçeneklerde veya menüde PowerShell yazın, arayın ve seçin.

Ben alttaki görüntüdeki gibi Win+S’e basarak Windows 11’in arama özelliğini kullandım.

PowerShell'i Çalıştırma

Adım 2: DNS Önbellek Kayıtlarını Görün

Öncelikle daha eski hostname adres bilgilerini görmek için örnek olarak facebook.com’a ping atın.

ping facebook.com

Ardından, alan adı çözümleme işlemi sonucu IP adresi bulduğu kayıtları kontrol edin.

Get-DnsClientCache

Facebook'a Ping Atma ve DNS Cache Kontrol Etme

Adım 3: PowerShell ile DNS Önbellek Silme ve Doğrulama

PowerShell’de IP bilgilerini görüntülediniz ve şimdi silmek istiyorsunuz. Öyleyse, bunlardan hemen kurtulmak için alttaki komutu hızlıca çalıştırın.

Clear-DnsClientCache

Powershell komutu, DNS önbellek girişlerini temizleyecek. Bundan sonra, bilgisayarınızı İSS’nizden yeni DNS bilgileri alması için sıfırlayacaktır.

Ayrıca tekrar Get-DnsClientCache yürütün. Bu kez facebook’a ait IP bilgisini sildiğinizi doğrulayabilirsiniz.

PowerShell ile DNS Kayıtlarını Silmeyi Doğrulama

Video

YouTube'da İzle

DNS Önbelleği Hakkında SSS

DNS önbelleğini temizlemek bilgisayarıma zarar verir mi?

Kesinlikle hayır, çünkü bu işlem yalnızca geçici DNS kayıtlarını siler. Sistem dosyalarınıza veya belgelerinize hiç dokunmaz.

Açıkçası yıllardır kendi makinelerimde bu komutu güvenle çalıştırıyorum. Windows sildiğiniz kayıtları kısa süre içinde yeniden oluşturur. Yani kalıcı bir hasar söz konusu değildir.

Dolayısıyla gönül rahatlığıyla deneyebilirsiniz. Mesela iş bilgisayarında yönetici izniniz yoksa politika engelleyebilir. O durumda IT departmanına danışmanız yeterlidir.

Windows 7’de komut istemini yönetici olarak nasıl açarım?

Başlat menüsündeki arama kutusuna cmd yazın. Çıkan simgeye sağ tıklayıp “Yönetici olarak çalıştır” seçeneğine basın.

Üstelik Windows + R tuşlarıyla Çalıştır kutusunu da açabilirsiniz. Lakin bu yöntem size yönetici yetkisi vermez. Zira bunun için Ctrl + Shift + Enter kullanmalısınız.

Bu sayede ipconfig /flushdns komutunu sorunsuz çalıştırırsınız. Eğer cmd simgesini bulamazsanız Donatılar bölümüne bakın.

ipconfig /flushdns komutu “Erişim reddedildi” hatası verirse ne yapmalıyım?

Bu hata genellikle yönetici yetkiniz olmadığında ortaya çıkar. Neticede CMD’yi yönetici olarak açmamışsınızdır.

Pencereyi kapatıp yönetici olarak yeniden başlatın. Buna karşın antivirüs yazılımı komutu engelliyorsa geçici olarak kapatın. Hatta hesabınız standart kullanıcı olabilir.

Söz gelimi PowerShell’i yönetici açıp Clear-DnsClientCache komutunu deneyebilirsiniz. Ayrıca erişim engeli sürerse sistem yöneticinizden yardım isteyin.

DNS önbelleğini temizledikten sonra internet neden yavaşlar?

İlk ziyaretlerde bilgisayarınız DNS sunucusuna yeniden soru sorar. Sunucu IP adresini bulana kadar küçük bir gecikme yaşarsınız.

Öte yandan önbellek boş olduğu için her site tekrar sorgu yapar. Birkaç dakika içinde kayıtlar yeniden oluşur ve hız normale döner. Eğer yavaşlık sürerse DNS sunucunuz yavaş çalışıyor olabilir.

Bununla birlikte Google DNS 8.8.8.8 veya Cloudflare 1.1.1.1 gibi adresleri deneyebilirsiniz. Yine de panik yapmayın, çünkü bu durum kalıcı değildir.

Tarayıcıların kendi DNS önbelleğini de temizlemem gerekir mi?

Evet, çoğu zaman tarayıcı önbelleğini de temizlemeniz gerekir. Oysa birçok kullanıcı yalnızca Windows komutunu çalıştırıp bırakır.

Hal böyle olunca işletim sistemi temizliği tarayıcıyı her zaman etkilemez. Chrome’da chrome://net-internals/#dns adresine gidip “Clear host cache” düğmesine basın. Firefox’ta about:networking#dns sayfasındaki temizlik yeterlidir.

İlaveten Edge’de edge://net-internals/#dns yolunu izleyin. Dahası sorun sürerse tarayıcı geçmişini ve çerezleri de silin.

Önbelleği temizlemek yerine DNS sunucusunu değiştirmek daha mı iyi?

Bu tamamen sorunun kaynağına bağlıdır. Özellikle eski kayıtlar yüzünden bağlantı sorunu yaşıyorsanız temizlik yeterlidir.

Bilhassa İSS’nizin DNS sunucusu yavaş veya engelliyse sunucu değiştirmek kalıcı rahatlama sağlar. Cloudflare 1.1.1.1 ve Google 8.8.8.8 sık tercih ettiğim adreslerdir. Şöyle ki bu adresler genelde daha hızlı yanıt verir.

Gel gelelim önce flushdns komutunu deneyin. Yetmezse alternatif DNS’e geçersiniz. Bununla beraber ikisini birlikte kullanmanız da mümkündür.

Temizlemeden önce mevcut DNS kayıtlarını nasıl görebilirim?

CMD’yi açın ve ipconfig /displaydns komutunu yazın. Enter’a bastığınızda önbellekteki tüm kayıtları görürsünüz.

Nihayetinde PowerShell’de Get-DnsClientCache komutu aynı işi yapar. Velhasıl çıktı daha düzenli olabilir. Örneğin facebook.com için iki farklı IP görürseniz sorun var demektir.

Bu listeyi incelemek teşhis için oldukça faydalıdır. Ardından flushdns komutunu çalıştırıp eski kayıtları silersiniz. Yoksa sorun yaşamaya devam edersiniz.

Bilgisayarı yeniden başlatmak DNS önbelleğini temizler mi?

Hayır, yeniden başlatmak önbelleği her zaman temizlemez. Windows kapanıp açıldığında bu kayıtları çoğu zaman korur.

Demek ki yalnızca reboot etmek yeterli değildir. Görüldüğü üzere ipconfig /flushdns komutunu ayrıca çalıştırmanız gerekir. Buna ek olarak yeniden başlatma yine de iyi bir alışkanlıktır.

Anlaşılan o ki bazı servisler yeni DNS ayarlarını ancak açılışta okur. İşin doğrusu komut tek başına en garantisidir.

İş yerinde ağ yöneticisinden izin almam gerekir mi?

Evet, kurumsal ağlarda mutlaka izin almalısınız. Şirket bilgisayarlarında grup ilkesi kısıtlamaları bulunur ve yönetici izniniz olmayabilir.

Tıpkı bunun gibi ağ yöneticisi size özel izin verebilir. Aksi halde IT departmanına başvurun. Onlar sizin yerinize temizlik yapabilir.

Bir yandan kendi başınıza müdahale etmeyin. Diğer yandan sistem güvenlik logları tutar. Öteki taraftan en temizi izin istemektir.

Silinen kayıtlar ne zaman yeniden oluşur, bu süreyi kısaltabilir miyim?

Kayıtlar hemen oluşmaya başlar. Bir siteye gittiğinizde bilgisayar DNS sorgusu yapar ve yanıtı önbelleğe yazar.

TTL süresi dolana kadar kayıt önbellekte kalır. TTL genelde 300 saniye ile 86400 saniye arasında değişir. Süreyi kısaltmak için daha hızlı bir DNS sunucusu kullanabilirsiniz.

Örnek vermek gerekirse 1.1.1.1 gibi bir adres seçebilirsiniz. Buna ilaveten sık ziyaret ettiğiniz siteleri açarak önbelleği ısıtabilirsiniz. Böylelikle yeni kayıtlar hızla yerleşir.

Sonuç

Özetlemek gerekirse, İnternet’te araştırmalar yaparken karşılaştığınız DNS sunucusu yanıt vermiyor hatası çözümünü inceledik. Aslında hatanın sebebi web yöneticilerinin sunucularında yaptığı değişikliklerdir. Bu sebeple bizlerin masaüstü veya laptop bilgisayarında eski DNS önbellek kayıtları kalır.

Windows 11 & 10 gibi sistemlerimizde bunun gibi sorunları gidermek için DNS önbellek temizleme yapmanızı öneririm. İster CMD ister PowerShell kullanın her iki yöntemde idealdir. Size hangisi kolay geliyorsa onun deneyimlenin ve sonuçları görün!

Windows 11, 10, 8 veya 7 Üzerinde DNS Önbellek Temizleme