Hypervisor Nedir, Ne İşe Yarar?

Bu yazımızda, sanallaştırma teknolojisi alanında sıkça duyulan, Hypervisor nedir ne işe yarar ve türleri nelerdir inceliyor olacağız.

Hypervisor Sanallaştırma Nedir?

Hypervisor Nedir Ne İşe Yarar?

Hypervisor, fiziksel makine ile sanal makine arasında görev yapan bir yazılım katmanıdır.

Hypervisor (Hipervizör) bir sanallaştırma teknolojisi bileşenidir. Günümüzde, Hipervizör yazılımı kullanılarak birçok sanallaştırma çözümü geliştirildi. Hipervizör ile bilgisayarınız üzerinde sanal makineler çalıştırmanıza izin veren programlar geliştirildi.

Hypervisor Tipleri / Türleri

Hipervizör yazılımı hem donanım üzerinde hem de bir işletim sistemi üzerinde çalışabilmektedir. Sonuç olarak, Hypervisor 2’ye ayrılır. Bunlar;

Type 1 (Tip 1)
Type 2 (Tip 2)

Hipervizör Tip 1 Nedir?

Hypervisor Tip 1, direk olarak donanım üzerine kurulur. Donanım üzerinde çalışan Hypervisor yazılımı, sanal makineleri kendi üzerinde barındırır. Fiziksel bir server (sunucu) üzerine kurularak, maliyetleri en az indirir. Fiziksel bir sunucu üzerinde çalışan Hipervizör yazılımı ile birden fazla Microsoft Server işletim sistemi kurulabilir ve yönetilebilir.

Hypervisor Tip 1, ayrıca Native ve Bare Metal olarak da adlandırılır. Sonuç olarak, Tip 1 ile fiziksel bir sunucudan daha fazla yararlanılır.

Hipervizör Type 1 yazılımını kullanan sanallaştırma programları / çözümleri şunlardır;

Hipervizör Tip 2 Nedir?

Tip 2 versiyonu ise, bir işletim sistemi üzerine diğer uygulamalar gibi kurulur. Tip 2 ayrıca Hosted Hypervisors olarak adlandırılır. Hipervizör Tip 2 yazılımını kullanan sanallaştırma programlarına şunları örnek verebiliriz;

VMware Workstation
VMware Player
Oracle VM VirtualBox
Parallels Desktop
VMware Fusion

Hipervizör Tip 2 ile bir fiziksel sunucudan tam olarak faydalanılamaz. Hipervizör Tip 2 bir işletim sistemi üzerinde katmak olarak çalıştığı için, performans konusunda sorunlar yaşanacaktır.

Not 1: Hipervizör yazılımını bilgisayarınızda etkinleştirebilmek için, işlemcinizin sanallaştırma özelliğini desteklemesi gerekir. Ayrıca, işlemciniz 64 Bit olması gerekmektedir. Sanallaştırma özelliğini etkinleştirmeyi bilmiyorsanız, Virtualization Technology Etkinleştirme adlı yazımıza göz atınız.

Not 2: Yeni bir masaüstü veya laptop bilgisayarı satın alırken, işlemcinin sanallaştırma özelliğini destekleyip desteklemediğini araştırınız. Bir işlemcinin sanallaştırma özelliği olup olmadığını Intel veya AMD üreticisi websitesinden ilgili ürünü inceleyerek öğrenebilirsiniz.

Hipervizör Seçerken ve Kullanırken Aklınıza Takılan 6 Soru

Evdeki bilgisayarımda sanal makine kurmak istiyorum. Hangi tür hipervizörü tercih etmeliyim?

Ev ortamı için Tip 2 hipervizör çok daha pratiktir. İşletim sisteminizin üzerine kurarsınız. Hypervisor terimi zaten bu yazılım katmanını anlatır.

Düşünsenize, VirtualBox veya VMware Workstation Player gibi araçlar gerçekten harika seçenekler. Bu yazılımlar misafir işletim sistemini sorunsuz çalıştırır. Anlık performans kayıpları olsa da günlük testler için idealdir.

Eğer Windows 10 Pro veya üstü bir sürüme sahipseniz Hyper-V’yi etkinleştirebilirsiniz. Hyper-V bir Tip 1 hipervizördür. Doğrudan donanım üzerinde çalıştığı için size sunucu seviyesinde kararlılık sunar.

Ancak Hyper-V kurduğunuzda bilgisayarınızın kendisi de sanallaşır. Bu bazı oyunlarda veya özel uygulamalarda uyumluluk sorunu yaratabilir. O yüzden ne amaçla kullanacağınıza iyi karar verin.

Kısacası, hızlı testler için VirtualBox’tan şaşmayın. Profesyonel laboratuvar ortamları içinse Hyper-V veya VMware Workstation’a yönelin.

Bare-metal Hypervisor ile normal yazılımlar arasındaki somut fark nedir?

Bare-metal Hypervisor, işletim sistemine ihtiyaç duymaz. Doğrudan sunucunun donanımına kurulur. Araya hiçbir yazılım katmanı girmez.

Sonuç olarak kaynakları inanılmaz verimli kullanır. Sanal makineler işlemciye ve belleğe neredeyse fizikselmiş gibi erişir. Bu size milisaniyelerle ölçülen gecikme avantajı sağlar.

Buna karşın Tip 2 hipervizör, mevcut işletim sistemine bağımlıdır. Tıpkı bir ofis programı kurar gibi yüklersiniz. Ana sistem çöktüğünde tüm sanal makineleriniz kapanır.

Aradaki farkı şöyle özetleyeyim: Bare-metal platformda VMware ESXi veya Microsoft Hyper-V kullanırsınız. Tip 2’de ise VirtualBox veya VMware Workstation karşımıza çıkar. Hangisinin ne zaman kullanılacağı ihtiyacınıza kalmış.

Bir sunucuya birden fazla işletim sistemi kurarak maliyetleri nasıl düşürebilirim?

Bu tam bir strateji oyunudur. Tek bir güçlü sunucu alırsınız. Üzerine Tip 1 bir hipervizör yüklersiniz.

Daha sonra ihtiyacınız olan tüm sunucu rollerini sanal makinelere dağıtırsınız. Elektrik faturası anında düşer. Soğutma giderleriniz ve veri merkezi alan ihtiyacınız da azalır.

Eskiden ayrı ayrı fiziksel kasalar alırdınız. Şimdi hepsi tek bir kasanın içinde misafir olarak çalışır. Bu konsolidasyon sayesinde donanım yatırımından ciddi tasarruf edersiniz.

Neticede lisans maliyetlerini de optimize etmelisiniz. Windows Server için lisanslama kuralları çekirdek başına işler. Sanallaştırma ile lisansları daha verimli kullanabilirsiniz.

Unutmayın, 3 fiziksel sunucu yerine 1 sunucu sizi yıllarca götürür.

İşlemcimin sanallaştırma desteği olup olmadığını nereden anlarım?

En basit yolu Görev Yöneticisi’ne bakmaktır. Performans sekmesinde “Sanallaştırma” satırını görürsünüz. “Etkin” yazıyorsa işlemciniz destekliyordur.

Halbuki bu özellik kapalıysa BIOS’a girip Intel VT-x veya AMD-V ayarlarını açmanız gerekir. Bazı anakartlar bu seçeneği gelişmiş ayarlar altında gizler. Panik yok, sadece kılavuza bir göz atın yeter.

Peki daha detaylı bilgi mi istiyorsunuz? Ücretsiz CPU-Z aracını kullanın. “Instructions” kısmında VT-x veya AMD-V ibaresini arayın. Bu ifadeleri görmüyorsanız maalesef sanal makine performansınız sınırlı kalır.

Özellikle 64-bit misafir sistemleri çalıştırmak için bu donanım desteği şarttır. Eski nesil işlemciler yalnızca 32-bit’e izin verir. Yeni bir bilgisayar alırken mutlaka kutudaki sanallaştırma logosuna dikkat edin.

VirtualBox ile VMware Workstation arasında kaldım, hangisi daha iyi?

İkisi de Tip 2 hipervizör sınıfına girer. VirtualBox tamamen ücretsizdir ve açık kaynak topluluğu tarafından geliştirilir. Hızlı testler yapmak veya Linux dağıtımlarını denemek için müthiştir.

VMware Workstation ise önceden paralıydı fakat artık bu da ücretsiz. Karşılığında size sahne arkası ağ yapılandırması gibi ileri seviye özellikler sunar. Anlık görüntü yönetimi, klonlama ve sanal ağ simülasyonu konusunda rakipsizdir.

Öte yandan ev kullanıcısı için bu ekstra özellikler çoğu zaman lüks kaçar. VirtualBox’ın sunduğu performans günlük işlerinizi fazlasıyla görür. USB aygıt yakalama konusunda bile oldukça başarılıdır.

Velhasıl, yeni başlıyorsanız VirtualBox’ı seçin. İşiniz kritikse ve destek arıyorsanız VMware Workstation’ı kesinlikle kullanmanızı tavsiye ederim.

Hipervizör kullanırken performansı mahveden en yaygın hata nedir?

En büyük gaflet, sanal makinelere fiziksel kaynakları hoyratça dağıtmaktır. Belleği veya işlemci çekirdeğini gereğinden fazla şişirirseniz ana makine nefes alamaz. Tüm sistem kaskatı kesilir.

Bir diğer ölümcül hata depolamayı göz ardı etmektir. Sanal diskleri aynı mekanik sabit diske üst üste koyarsanız okuma-yazma kuyrukları şişer. Mutlaka SSD kullanın veya depolama alanlarını farklı fiziksel disklere bölün.

Zira ağ ayarlarını kurcalamamak da yetmez. Köprü modu yerine yanlışlıkla NAT kullanmak sanal sunucunun dış dünyadan kopmasına yol açar. Ağ topolojisini kafanızda çizmeden kuruluma geçmeyin.

Son olarak, yedekleme disiplininden ödün vermeyin. Hipervizörünüz ne kadar sağlam olursa olsun fiziksel disk arızası tüm sanal makineleri bir anda siler. Düzenli anlık görüntü alıp farklı bir ortama yedeklemek hayat kurtarır.

Sonuç

Bu yazmızda, Hypervisor teknolojisi ve çalışma mantığından kısaca bahsettik. Varolan ağ yapınızı analiz ettikten sonra, kullanabileceğiniz sanallaştırma çözümünü belirleyebilirsiniz. Eğer güçlü bir sunucuya sahipseniz, Microsoft’un sanallaştırma çözümlerinden birini kullanabilirsiniz. Bizi takip ettiğiniz için teşekkürler!